تئوری هوشهای چندگانه
نظریهای است که اولین بار توسط تنظیم و ارائه شدهاست. بر طبق این نظریه، دیدگاههای سنتی نسبت به ، بسیار محدود و ضعیف است. گاردنر نظریهاش را نخستین بار در کتاب «قابهای ذهنی: نظریه هوش چندگانه»، در سال ۱۹۸۳ ارائه کرد. به عقیده او همه انسانها دارای انواع مختلفی از هوش هستند. او در کتاب خود، هشت نوع مختلف هوش را معرفی کرده و احتمال دادهاست که نوع نهمی نیز به عنوان «هوش هستیگرا» وجود داشته باشد.
![](https://mlox.ir/wp-content/uploads/2023/02/download-1.jpg)
طبق نظریه گاردنر، برای به دست آوردن تمام قابلیتها و استعدادهای یک فرد، نباید تنها به بررسی پرداخت بلکه انواع هوشهای دیگر او مثل هوش موسیقایی، [هوش درون فردی]، [هوش تصویری-فضایی] و [هوش کلامی]- زبانی نیز باید در نظر گرفته شود.
کتاب هوش کمپلکس ششم: نظریه گاردنر با انتقاداتی از سوی و مربیان روبرو گشتهاست. منتقدان میگویند تعریف گاردنر از هوش بسیار وسیع و گستردهاست و هشت نوع هوشی که او تعریف کرده فقط نشانگر استعدادها، خصوصیات شخصیتی و توانائیها است. از دیگر نقاط ضعف نظریه گاردنر میتوان به کمبود پژوهشهای عملی پشتیبان آن اشاره کرد. اما با وجود این، نظریه هوش چندگانه محبوبیت زیادی در بین مربیان و آموزشگران پیدا کردهاست و بسیاری از معلمان از این نظریه در انتخاب شیوه تدریس خود استفاده میکنند.
هوشهای نه گانه[]
هوش منطقی – ریاضی[]
نقاط قوت[]
هوش اسمارتیز ششم پویش: تحلیل مسائل و عملیات ریاضی. کسانی که هوش منطقی- ریاضی بالایی دارند، قابلیت زیادی در تحلیل مسائل و بهبود سیستمهای غیر منطقی دارند. این افراد به دنبال کشف الگوهای بنیادین و حقیقی در موضوعات مختلف هستند. افراد دارای هوش منطقی- ریاضی به اعداد، روابط و الگوها علاقهمندند.
ویژگیهای هوش منطقی- ریاضی[]
- مهارت زیاد در حل مسئله و بازی با اعداد
- لذت بردن از تفکر دربارهٔ ایدههای انتزاعی
- علاقهمندی به انجام آزمایشهای علمی
- مهارت در انجام محاسبات پیچیده
انتخابهای شغلی[]
- دانشمند
- ریاضیدان
- برنامهنویس رایانه
- مهندس
- حسابدار
هوش تصویری- فضایی[]
نقاط قوت[]
قدرت تشخیص تصویری و فضایی کسانی که هوش تصویری-فضایی بالایی دارند در تجسّم چیزها قوی هستند. این افراد معمولاً جهتیابی خوبی دارند و با نقشهها، نمودارها، عکسها و تصاویر ویدئویی مشکلی ندارند. در مجسمهسازی موفق هستند.[]
ویژگیهای هوش تصویری-فضایی[]
- لذت بردن از خواندن و
- مهارت در درست کردن پازل
- مهارت در تفسیر عکس، گراف و نمودار
- لذت بردن از رسم، نقاشی و هنرهای تجسمی
- تشخیص راحت الگوها
انتخابهای شغلی[]
- معمار
- هنرمند
- مهندس
- مجسمهساز
- شاعر
هوش کلامی – زبانی[]
نقاط قوت[]
کلمات، زبان و نویسندگی. کسانی که هوش کلامی- زبانی بالایی دارند به خوبی میتوانند از کلمات، به هنگام نوشتن و حرف زدن، استفاده کنند. این افراد غالباً در نوشتن داستان، به خاطر سپردن اطلاعات و خواندن مهارت دارند.[]
ویژگیهای هوش کلامی- زبانی[]
- مهارت در به یادآوردن اطلاعات نوشته یا گفته شده
- لذت بردن از خواندن و نوشتن
- مهارت در مباحثه یا صحبتهای متقاعد کننده
- توانائی در توضیح دادن مسائل
- استفاده از شوخطبعی به هنگام بیان داستانها
انتخابهای شغلی[]
- نویسنده/ روزنامهنگار
- وکیل
- معلم
- شاعر
- سیاستمدار
- مترجم
هوش جسمی- حرکتی[]
نقاط قوت[]
تحرک فیزیکی، کنترل حرکات. کسانی که هوش اندامی- جنبشی بالایی دارند در حرکتهای بدنی، انجام عملیات و کنترل فیزیکی قوی هستند. این افراد در هماهنگ سازی چشم و دست مهارت دارند و افراد چالاک و تردستی هستند.
ویژگیهای هوش اندامی- جنبشی[]
- مهارت در ورزش و رقص
- لذت بردن از ساختن چیزها با دست
- هماهنگی فیزیکی عالی
- به خاطر سپردن چیزها از طریق انجام دادن آنها، به جای گوش کردن یا دیدن
انتخابهای شغلی[]
- رقصنده
- هنرپیشه
- ورزشکار حرفه ای
- پیمانکار
- جراح
هوش موسیقایی[]
نقاط قوت[]
ریتم و موسیقی. کسانی که هوش موسیقایی بالایی دارند در فکر کردن به الگوها، ریتمها و صداها قوی هستند. این افراد از موسیقی لذت میبرند و معمولاً در نواختن سازهای موسیقی و آهنگسازی مهارت دارند.
ویژگیهای هوش موسیقایی[]
- لذت بردن از آوازخوانی و نواختن سازهای موسیقی
- تشخیص آسان الگوها و
- توانایی به خاطر سپردن آهنگها و ملودیها
- درک عمیق از ساختار، ریتم و نتهای موسیقی
به صداها بسیار حساس هستند از این رو صداها بر روی سیستم عصبی و روانی آنها نقش بسیار تعیینکننده ای دارند.
انتخابهای شغلی[]
هوش درون فردی[]
نقاط قوت[]
درون نگری و خودآزمایی. کسانی که هوش درون فردی بالایی دارند، آگاهی خوبی از وضعیت هیجانی، احساسات و انگیزههای خود دارند. این افراد از خودآزمایی، تخیل روزانه، کندوکاو کردن روابط خود با دیگران و برآورد توانائیهای فردی خود لذت میبرند.
ویژگیهای هوش درون فردی[]
- مهارت در تحلیل نقاط قوت و ضعف خود
- لذت بردن از تجزیه و تحلیل نظریهها و ایدهها
- خودآگاهی زیاد
- داشتن درک روشن از ریشه انگیزهها و احساسات خود
انتخابهای شغلی[]
- فیلسوف و مخترع
- نویسنده
- نظریهپرداز
- دانشمند
- ایده پرداز
- مربی
- روانشناس
- کارشناس الهیات
هوش میان فردی[]
نقاط قوت[]
ارتباط برقرار کردن و درک دیگران. کسانی که هوش میان فردی بالایی دارند در تعامل با دیگران و درک آنها قوی هستند. این افراد در سنجش هیجانات، انگیزهها، تمایلات و منظور کسانی که دور و برشان هستند مهارت دارند. میتوان هوش اجتماعی را در افراد تیپ هاشخصیتی اجتماعی هالند نیز قرار داد.
ویژگیهای هوش میان فردی[]
- مهارت در برقراری ارتباط کلامی
- مهارت در ارتباط غیرکلامی
- نگاه کردن به افراد از زوایای مختلف
- ایجاد روابط مثبت با دیگران
- مهارت در فرونشاندن اختلافها در داخل گروهها
انتخابهای شغلی[]
- رهبر
- مدیر گروه
- رئیس مجلس
- مشاور
- فروشنده
- سیاستمدار
هوش طبیعتگرا[]
نقاط قوت[]
یافتن الگوها و روابطی که با طبیعت وجود دارد. هوش طبیعتگرا آخرین نوع هوشی است که گاردنر درنظریه خود به هفت نوع قبلی افزوده و با مقاومت و مخالفت بیشتری نسبت به بقیه روبرو گردیدهاست. به گفته گاردنر، کسانی که دارای هوش طبیعتگرای بالایی هستند، سازگاری بیشتری با طبیعت دارند و معمولاً به پرورش، کشف محیط و یادگیری دربارهٔ موجودات علاقهمندند. این افراد به سرعت از جزئیترین تغییرات در محیطشان آگاه میشوند